DİKİŞ İPLİKLERİNE UYGULANAN BİTİM İŞLEMLERİ [9 Sayfa]


DİKİŞ İPLİKLERİNE UYGULANAN BİTİM İŞLEMLERİ GİRİŞ: Dikiş ipliği dikiş sırasında, her dikiş biriminin oluşumunda iğne gözünden geçip kumaş içinde yerini alıncaya kadar çok sayıda ileri geri hareket yapar. Bu esnada yüksek esneme, sürtünme ve ısınma etkilerine maruz kalır. Bitim işlemleri; makinede kullanımı kolaylaştırmak ve iplikten doğabilecek sorunları en aza indirmek amaçlı ipliğe bazı apre ve bitim işlemleri uygulanır. Kumaşlara ve dikiş ipliklerine zarar vermeden dikiş iğnesinin fazla ısınmasını önlemek ve seri bir üretim amaçlanmaktadır. Bunun yanında dikiş esnasında büküm açılması da önlenmektedir. Bitim işlemleri tüm bu zorlanmaları karşılayacak seviyede ve değişkenlik göstermeyecek hassasiyette olmalıdır. ÜRETİLEN DİKİŞ İPLİKLERİNE GÖRE UYGULANAN BİTİM İŞLEMLERİ PAMUK SOFT MERSERİZE GLASE - Ağartma - Gazeleme (yakma) - Ağartma - Boyama - Merserizasyon - Boyama - Kurutma - Ağartma - Kurutma - Boyama - Kurutma - Yağlama SENTETİK - Fikse - Gazeleme (yakma) - Boyama - Yağlama UYGULANAN İŞLEMLER 1- AĞARTMA: Pamuğa renk veren pigmentlerin giderilmesi için ağartma işlemleri yapılır. Pamuğa kendi rengini veren organik boyanın oksidasyonu yapılarak farklı yerlerden gelen pamukların renkleri arasındaki fark minimuma indirgenir. Rengin standartlaştırılmasıdır. Ağartma esnasında; - Islatıcı - Stabilizatör - Kostik - Peroksit - Optik beyazlatıcı kullanılır. Ağartma, boyamada ve ek yağlamada hazırlanan çözeltini ipliğe iyi nüfuz etmesi için delikli bobinler kullanılır. Diğer terbiye işlemlerinin uygulanması esnasında iplik çileler halinde kullanılır. 2- GAZELEME: Yüzeyden çıkmış istenmeyen elyaf uçları ve tüycüklerin giderilmesi amacıyla uygulanır. İplik yüzeyi pürüzsüzleştirilir. Gazeleme işlemi yüzey düzgünlüğünden dolayı dikiş esnasında ortaya çıkan ısıyı da azaltır. Aynı zamanda iplik parlaklığı da artar. Dikiş iplikleri gazeleme işlemi sırasında iki farklı sistemden geçirilir. Bunlar elektriksel ve gazlı sistemlerdir. Daha sonra soğuk hava ile temas ettirilir. Eğer hemen soğuk hava ile temas ettirilmez ise boncuklaşma yanma gibi sonuçlar doğa bilmektedir. Kalın pamuklar ve yünlülerde gazlı sistem, ince pamuklarda ve kesikli sentetik liflerde elektriksel sistem kullanılmaktadır. Diğer bir adı da yakmadır. Yakma işleminde ısı ve süre iplik yapısına ve cinsine bağlıdır. 3- MERSERİZASYON: Sağlam, daha parlak ve daha düzgün yüzey elde etmek için uygulanan yöntemdir. Pamuğun boyama afinitesini ve boy haslığını iyileştirici yönde etkiler. Doğal elastikiyet kazandırır. Mukavemet artmasına yardımcı olur. Büküm miktarını biraz azalmasına yol açabilir. Merserizasyonun uygulanışı; Gergin haldeki materyal NaOH ’dan geçirilir. Lifler daha sıkı sarıldıklarından dolayı mukavemetin artmasına yardımcı olurlar. Kostik sayesinde lifler şişer ve ip yüzeyi düzgünsüzleşir. Bunun sonucunda ip parlaklığı artacaktır. Liflerin hidrofilitesi dolayısıyla boya alımı artar. 4- GLASAJ: Glase ipliklere uygulanan bu yöntemin esası dikiş ipliliğinin nişasta çözeltisinden geçirilmesidir. Parlatmada da denir. İpliğe dolgunluk ve parlaklık kazandırılır. Boyamadan sonra çözeltiden geçirilir. Sıkılarak ipe emdirilen fazla çözelti materyalden bu sayede uzaklaştırılır. Yorgan, düğme dikiminde ve ilik açmada kullanılır. 5- MUMLAMA: Bazı kaynaklarda mumlama ile yağlama aynı başlık altında anlatılmasına karşın kullanılan malzeme farklı fakat amaç [Ödev İndir]